Kulak Değil Kalp Kanıyor: Gürültü Kirliliğinin Karanlık Yüzü

Gürültü Sadece Rahatsız Etmiyor, Kalbi Yıpratıyor

Çağın en görünmez ama en yıpratıcı sorunlarından biri olan gürültü kirliliği, yalnızca huzuru değil, kalp ve damar sağlığını da doğrudan tehdit ediyor. Uzmanlara göre, 53 desibelin üzerindeki sürekli gürültü kalp hastalığı riskini artırırken, 45 desibelin üzerindeki sesler kalp ritmini bozabiliyor. Yani sandığımızdan çok daha düşük seviyelerde bile kalp, alarm vermeye başlıyor.

Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Bülent Demir, bu noktada çarpıcı bir uyarıda bulunuyor:
“Gürültüye alıştığımızı sanabiliriz ama kalp ve damar sistemimiz asla alışmaz. Sessizlik ise kalp için adeta bir tedavidir.”

Şehirler Daha Gürültülü, Kalpler Daha Yorgun

Doğal olmayan yollarla ortaya çıkan, yüksek şiddetli ve uzun süreli sesler “gürültü kirliliği” olarak tanımlanıyor. Özellikle büyük şehirlerde bu sorun artık istisna değil, günlük hayatın normali haline gelmiş durumda. Trafikteki motor, fren, egzoz ve korna sesleri; acil durum sirenleri; inşaat ve tamirat çalışmaları; açık alan müzikleri; ev aletleri; atölye ve fabrika gürültüsü; spor karşılaşmaları, düğünler, toplantılar, hatta toplu etkinlikler… Şehir hayatı adeta kesintisiz bir ses saldırısı yaratıyor.

Uzun yıllar boyunca gürültünün yalnızca işitme kaybına ve psikolojik sorunlara yol açtığı düşünülüyordu. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar, bu ses bombardımanının en az hava kirliliği kadar kalp-damar sistemi için tehlikeli olduğunu ortaya koydu.

Dünya Sağlık Örgütü Alarmı Çoktan Vermişti

2018 yılında Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), yayımladığı rehberle gürültü kirliliğinin sağlık üzerindeki etkilerine dikkat çekti. Farklı ülkelerde yapılan çok sayıda bilimsel çalışma, gürültünün yalnızca bir çevre sorunu değil, küresel bir halk sağlığı tehdidi olduğunu net biçimde ortaya koydu.

Araştırmalara göre sürekli gürültüye maruz kalmak:

• Uykuyu bozuyor

• Tansiyonu yükseltiyor

• Kronik stres yaratıyor

• İskemik kalp hastalıkları riskini artırıyor

Türkiye İçin Tehlike Daha Büyük

Bu tablo Türkiye açısından çok daha kritik. TÜİK verilerine göre,

• 2023’te ölümlerin %33,6’sı,

• 2024’te ise %36’sı dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle gerçekleşti.

Bu ölümler içinde iskemik kalp hastalıkları, 2023’te %42,6, 2024’te ise %42,9 ile ilk sırada yer aldı. Yani Türkiye’de her 10 kişiden yaklaşık 4’ü kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybediyor.

Uzmanlar bu nedenle gürültü kirliliğinin artık “katlanılması gereken bir şehir gerçeği” olarak görülmemesi gerektiğini vurguluyor. Çünkü gürültü, fark ettirmeden çalışıyor; kulakla giriyor, kalbi hedef alıyor.

Sessizlik lüks değil.
Sessizlik, kalbin nefes almasıdır. ❤️?